بررسی تنوع ژنتیکی جمعیت های مختلف گیاه دارویی زنیان با استفاده از نشانگر RAPD

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی سابق کارشناسی ارشد اصلاح نباتات، دانشگاه زابل، ایران

2 دانشیاران گروه اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی، دانشگاه زابل، ایران

3 دانشیار گروه اصلاح نباتات و بیوتکنولوژی دانشگاه زابل، زابل، ایران

4 عضو هیات علمی پژوهشکده زیست فناوری کشاورزی، دانشگاه زابل، ایران

چکیده

به‌منظور بررسی تنوع ژنتیکی 15 جمعیت گیاه دارویی زنیان از 15 آغازگر RAPD استفاده شد. آغازگرهای TIBMBC02، TIBMBA06 و TIBMBC06 با 4 الل کمترین تعداد و آغازگر TIBMBA09 با 11 الل بیشترین تعداد الل داشتند. بیشترین میزان شاخص چندشکلی با میزان 9/0 مربوط به آغازگر TIBMBA09 و کمترین میزان شاخص چندشکلی با میزان 4/0 مربوط به آغازگر TIBMBC15، بیشترین میزان شاخص مارکری با میزان 07/9 مربوط به آغازگر TIBMBA09 و کمترین میزان شاخص مارکری با میزان 63/1 مربوط به آغازگر TIBMBA06، بیشترین میزان تعداد الل مؤثره، شاخص تنوع شانن و شاخص تنوع نی به ترتیب 9/1، 673/0 و 48/0 متعلق به آغازگر TIBMBB12 و کمترین میزان تعداد الل مؤثره، شاخص تنوع شانن و شاخص تنوع نی به ترتیب 15/1، 258/0 و 134/0 متعلق به آغازگر TIBMBA09 بود. بر اساس ماتریس تشابه نی و لی و جاکارد کمترین میزان تشابه مربوط به ژنوتیپ­های زنیان اردبیل با زنیان بروجرد، قم و بشرویه مشاهده و همچنین تغییرات درون و بین جمعیت‌ها با استفاده از تجزیه واریانس مولکولی نشان داد که 85 درصد کل تغییرات ژنتیکی درون جمعیت‌ها وجود دارد. تجزیه خوشه‌ای جمعیت‌ها را در چهار گروه مختلف قرار داد که ارتباط متوسط بین فاصله ژنتیکی و فاصله جغرافیایی را در بین جمعیت‌ها نشان داد.

کلیدواژه‌ها