ارزیابی اثر ضدباکتریایی عصاره اتانولی برگ کنار (Ziziphus spina-christi) بر باکتری‌های گرم مثبت و گرم منفی در شرایط آزمایشگاهی

شریفی, غلامرضا; ضیائی پور, فرح ناز; اخوان, حمیدرضا; حاجی محمدی فریمانی, رضا

doi:10.30470/jmpb.2025.2060837.1141

ارزیابی اثر ضدباکتریایی عصاره اتانولی برگ کنار (Ziziphus spina-christi) بر باکتری‌های گرم مثبت و گرم منفی در شرایط آزمایشگاهی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

غلامرضا شریفی ¹

فرح ناز ضیائی پور ²

حمیدرضا اخوان ³

رضا حاجی محمدی فریمانی ⁴

¹ استاد بخش بیوتکنولوژی کشاورزی دانشگاه شهید باهنر کرمان

² دانشجوی کارشناسی ارشد، بخش بیوتکنولوژی کشاورزی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان. ایران

³ دانشیار، بخش علوم و مهندسی صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان

⁴ استادیار، بخش علوم و مهندسی صنایع غذایی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه شهید باهنر کرمان، کرمان. ایران

10.30470/jmpb.2025.2060837.1141

چکیده

استفاده بی‌رویه و غیراصولی از ترکیبات ضدمیکروبی، سبب بروز سویه‌های نوپدید مقاوم به داروهای رایج شده‌اند. به همین دلیل ضروری است منابع جدیدی برای مبارزه با عوامل بیماری‌زای میکروبی، کشف و معرفی گردد. هدف این مطالعه بررسی اثر ضدباکتریایی عصاره اتانولی برگ کنار بر چهار باکتری اشریشیا کلی، استافیلوکوکوس اورئوس، استافیلوکوکوس اپیدرمیدیس و کورینه‌باکتریوم گلوتامیکوم می‌باشد. غربال‌گری اولیه اثر ضدباکتریایی عصاره برگ کنار با روش انتشار دیسک انجام شد. در گام بعد، حداقل غلظت مهارکنندگی با استفاده از روش رقت‌سازی در میکروپلیت تعیین گردید و حداقل غلظت کشندگی نیز با کشت میکروبی مشخص شد. بر اساس نتایج، بیشترین اثر ضدباکتریایی عصاره برگ کنار بر کورینهباکتریوم گلوتامیکوم مشاهده شد. نتایج آزمون رقت‌سازی در میکروپلیت نشان داد که حداقل غلظت مهار کنندگی برای تمامی باکتری‌ها به جز اشریشیا کلی، غلظت 75 میلی‌گرم بر میلی لیتر عصاره می‌باشد. کمترین درصد زندهمانی در کورینه‌باکتریوم گلوتامیکوم و استافیلوکوکوس اپیدرمیدیس مشاهده شد. حداقل غلظت کشندگی دو باکتری اشاره شده برابر با 150 میلی گرم بر میلی‌لیتر بود. در مقابل، غلظت 300 میلی گرم بر میلی‌لیتر به عنوان حداقل غلظت کشنده اشریشیا کلی تعیین گردید. نتایج این پژوهش نشان داد عصاره اتانولی برگ کنار دارای خاصیت ضدباکتریایی قابل توجه بخصوص بر باکتری‌های گرم مثبت مورد مطالعه در این پژوهش داشت و می‌توان از عصاره اتانولی برگ کنار به عنوان منبع طبیعی برای توسعه داروهای ضدباکتریایی جدید استفاده کرد.

کلیدواژه‌ها

جنتامایسین

دیسک دیفیوژن

کشت باکتری

گیاه‌دارویی

مهار باکتری

موضوعات