زیست فناوری گیاهان دارویی

چکیده آنغوزه از گیاهان دارویی مهم تیره چتریان است. آنغوزه در طب سنتی ایران بسیار اهمیت داشته و تقاضای جهانی زیادی برای آن وجود دارد. این گیاه در حوزه داروسازی کاربردهای فراوان دارد و از دیرباز در درمان بیماریها استفاده شده است. نتابج پژوهش‌های انجام شده در این زمینه بیانگر اثرات ضددیابتی، ضدسرطانی، ضدویروسی، ضدباکتریایی و آنتی‌اکسیدانی گیاه آنغوزه است. کاربردهای این گیاه در صنایع غذایی بسیار مورد توجه می باشد به طوری که از این گیاه به عنوان افزودنی، طعم دهنده یا ادویه در تهیه و فرآوری های مختلف غذایی استفاده می‌شود. آنغوزه در صنایع آرایشی - بهداشتی نیز کاربردهای زیاد دارد. اهمیت آنغوزه به دلیل صمغ با ارزشی است که از تیغ زدن ریشه‌ آن به دست می‌آید. در سالیان اخیر بـه دلیل سود قابل ملاحظه حاصل از فروش صمغ، برداشت این گیاه از طبیعت افزایش یافته است و این موضوع خطر انقراض نسل آنغوزه را در پی دارد. صمغ آنغوزه حاوی ترکیبات خاصی است. اسانس از جمله مواد موثره اصلی موجود در صمغ است که پس از استخراج و خالص‌سازی در صنایع دیگر مرتبط استفاده می‌شود. در حال حاضر در ایران صمغ آنغوزه به صورت خام به فروش می‌رسد. امید است با برنامه‌ریزی‌های صحیح و ایجاد صنایع تبدیلی مناسب برای آنغوزه، بتوان ضمن ایجاد اشتغال ارزش افزوده (ارزآوری) خوبی برای کشور ایجاد کرد.

چکیده در سال های اخیر، در حوزه تحقیق و توسعه، مطالعات زیادی در ارتباط با رهیافت زنجیر ارزش و یا تحلیل این زنجیره انجام شده است. این پژوهش اسنادی نیز با هدف بررسی زنجیره ارزش بادام کوهی و با تاکید بر تولید محصولات غذایی، دارویی، مواد آرایشی و بهداشتی، و صنعتی به انجام رسید. بررسی رویشگاه های طبیعی بادام کوهی نشان می دهد که این محصول در نقاط مختلف کشور تولید می شود. اما بی توجهی به موضوع شکل گیری زنجیره ارزش و عدم سرمایه گذاری کافی در زمینه فرآوری علمی بادام کوهی، باعث شده تا این ماده با ارزش به صورت خام به بازار عرضه شود و فرصت های اقتصادی بیشماری در فرایند تبدیل آن به فراورده های متنوع از بین برود. میوه، ریشه، صمغ و روغن بادام کوهی از خواص غذایی، دارویی و صنعتی فراوانی برخوردارند که تنها با شکل گیری زنجیره ارزش بادام کوهی می توان از این مواد اولیه برای تولید محصولات متنوع و متعدد در صنایع غذایی، دارویی، آرایشی، بهداشتی و حتی صنعتی استفاده کرد.